चीन र ताजकिस्तानबीच ऐतिहासिक ‘मैत्री सन्धि’: बेइजिङमा सी र रहमोनबीच भेटवार्ता, दर्जनौँ सम्झौतामा हस्ताक्षर

 

चीन र ताजकिस्तानबीच ऐतिहासिक ‘मैत्री सन्धि’: बेइजिङमा सी र रहमोनबीच भेटवार्ता, दर्जनौँ सम्झौतामा हस्ताक्षर

चीन र ताजकिस्तानबीच ऐतिहासिक ‘मैत्री सन्धि’: बेइजिङमा सी र रहमोनबीच भेटवार्ता, दर्जनौँ सम्झौतामा हस्ताक्षर

​बेइजिङ (दलन न्यूज) ।

चिनियाँ राष्ट्रपति सी चिनफिङ र राजकीय भ्रमणका लागि बेइजिङ पुगेका ताजकिस्तानका राष्ट्रपति इमोमाली रहमोन बीच मंगलबार बेइजिङस्थित ‘ग्रेट हल अफ द पिपुल’ मा उच्चस्तरीय शिखर वार्ता भएको छ। सो अवसरमा दुई देशबीच स्थायी छिमेकीपन, मित्रता र सहयोगसम्बन्धी ऐतिहासिक सन्धि (Treaty on Permanent Good-Neighborliness, Friendship and Cooperation) मा हस्ताक्षर भएको छ।

​यस भ्रमणले चीन र ताजकिस्तानको सम्बन्धलाई ‘नयाँ युगको बृहत् रणनीतिक सहकारी साझेदारी’ (Comprehensive Strategic Cooperative Partnership in the New Era) मा स्तरोन्नति गरेको छ।

​१. ऐतिहासिक मैत्री सन्धि र राजनीतिक सम्बन्ध

​वार्तापछि आयोजित विशेष समारोहमा दुई राष्ट्रपतिले नयाँ मैत्री सन्धिमा हस्ताक्षर गरेका छन्। राष्ट्रपति सीले अन्तर्राष्ट्रिय वातावरण जस्तोसुकै बदलिए पनि चीन र ताजकिस्तान ‘असल छिमेकी, असल मित्र र असल साझेदार’ का रूपमा रहने प्रतिबद्धता व्यक्त गर्नुभयो। उहाँले ताजकिस्तानको स्वतन्त्रता, सार्वभौमसत्ता र सुरक्षाको रक्षाका लागि चीनले सधैँ साथ दिने बताउनुभयो।

​२. दर्जनभन्दा बढी क्षेत्रमा सहकार्य

​भेटवार्ताका क्रममा दुई देशका अधिकारीहरूले विभिन्न क्षेत्रमा सहकार्य गर्ने गरी १० भन्दा बढी द्विपक्षीय कागजातमा हस्ताक्षर गरेका छन्:

• ​प्रविधि र एआई: आर्टिफिसियल इन्टेलिजेन्स (AI) र डिजिटल अर्थतन्त्रमा सहकार्य।

• ​ऊर्जा र खानी: वातावरणीय मैत्री खानी (Green Mining) र पूर्वाधार विकास।

• ​कृषि र शिक्षा: कृषि उत्पादनको व्यापार, शैक्षिक आदानप्रदान र आवास निर्माण।
• ​मिडिया र संस्कृति: सूचना प्रवाह र सांस्कृतिक सम्बन्ध सुदृढ बनाउने सहमति।

​३. मध्य एशियामा चीनको बढ्दो प्रभाव

​राष्ट्रपति रहमोनको यो भ्रमणलाई मध्य एशियामा चीनको बढ्दो आर्थिक र सुरक्षा प्रभावका रूपमा हेरिएको छ। ताजिकिस्तान एक भूपरिवेष्ठित राष्ट्र भएकाले चीनसँगको सडक र यातायात सञ्जाल (Regional Connectivity) ले त्यहाँको औद्योगिक विकास र बजार पहुँचमा ठूलो सहयोग पुग्ने विश्लेषकहरूको भनाइ छ।

​४. सुरक्षा र क्षेत्रीय स्थिरता

​दुवै नेताले क्षेत्रीय सुरक्षा, विशेष गरी अफगानिस्तानसँगको सीमा सुरक्षा र आतंकवाद नियन्त्रणमा साझा संयन्त्र बनाउने प्रतिबद्धता जनाएका छन्। विदेश मन्त्रीस्तरमा रणनीतिक संवाद संयन्त्र स्थापना गर्ने निर्णय समेत भएको छ।