इरान युद्धको ७३औँ दिन: ट्रम्पद्वारा इरानको शान्ति प्रस्ताव अस्विकार, वार्ता भाँडिने खतरासँगै तेलको मूल्यमा उछाल
इरान युद्धको ७३औँ दिन: ट्रम्पद्वारा इरानको शान्ति प्रस्ताव अस्विकार, वार्ता भाँडिने खतरासँगै तेलको मूल्यमा उछाल
इरान युद्धको ७३औँ दिन: ट्रम्पद्वारा इरानको शान्ति प्रस्ताव अस्विकार, वार्ता भाँडिने खतरासँगै तेलको मूल्यमा उछाल
वासिङ्टन/तेहरान (दलन न्यूज) ।
इरान र अमेरिकाबीच जारी युद्धको ७३औँ दिन पुग्दा शान्तिको आशामा फेरि तुषारापात भएको छ। अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले इरानले पठाएको पछिल्लो शान्ति प्रस्तावलाई 'पूर्ण रूपमा अस्विकार्य' (Totally Unacceptable) भन्दै खारेज गरिदिएपछि दुई देशबीचको टकराव फेरि उत्कर्षमा पुगेको छ।
१. ट्रम्पको कडा प्रतिक्रिया: "मलाई यो मन परेन"
आइतबार राति ढिलो गरी सामाजिक सञ्जाल 'ट्रुथ सोसल' मा पोस्ट गर्दै राष्ट्रपति ट्रम्पले इरानका प्रतिनिधिहरूले पठाएको जवाफप्रति कडा असन्तुष्टि व्यक्त गर्नुभयो। उहाँले लेख्नुभएको छ, "मैले भर्खरै इरानका तथाकथित प्रतिनिधिहरूको जवाफ पढेँ। मलाई यो मन परेन—यो पूर्ण रूपमा अस्विकार्य छ!" ट्रम्पले इरानले वार्ताका नाममा 'खेल खेलिरहेको' आरोप समेत लगाउनुभएको छ।
२. इरानका सर्तहरू के थिए?
पाकिस्तानी मध्यस्थकर्तामार्फत पठाइएको इरानको १० बुँदे प्रस्तावमा केही यस्ता सर्तहरू थिए जुन अमेरिकाका लागि टाउको दुखाइ बनेको छ:
- युद्ध क्षतिपूर्ति: इरानले युद्धबाट भएको क्षतिको अर्बौँ डलर क्षतिपूर्ति माग गरेको छ।
- लेबनानमा युद्धविराम: इरानले इजरायल र हिजबुल्लाहबीचको युद्ध पूर्ण रूपमा रोकिनुपर्ने सर्त राखेको छ।
- हर्मुजमा सार्वभौमसत्ता: हर्मुज जलसन्धिमा इरानको एकलौटी अधिकार हुनुपर्ने र अमेरिकी नौसेना त्यहाँबाट हट्नुपर्ने।
- नाकाबन्दीको अन्त्य: इरानी तेल बिक्रीमा लगाइएको प्रतिबन्ध तत्काल हटाउनुपर्ने।
३. ७० प्रतिशत सैन्य लक्ष्य ध्वस्त भएको ट्रम्पको दाबी
एक अन्तर्वार्ताका क्रममा ट्रम्पले इरान सैन्य रूपमा पराजित भइसकेको दाबी गर्नुभयो। उहाँका अनुसार अमेरिकाले इरानभित्रका करिब ७० प्रतिशत सैन्य लक्ष्यहरू ध्वस्त पारिसकेको छ। उहाँले चेतावनी दिँदै भन्नुभयो, "हामीले अझै बाँकी ३० प्रतिशत लक्ष्यहरू दुई हप्ताभित्रै ध्वस्त पार्न सक्छौँ। इरानसँग अब न नेतृत्व छ, न त प्रभावकारी वायुसेना नै बाँकी छ।"
४. तेल बजारमा हलचल र चीनको भूमिका
ट्रम्पले इरानी प्रस्ताव अस्विकार गरेसँगै सोमबार बिहानै अन्तर्राष्ट्रिय बजारमा कच्चा तेलको मूल्य ह्वात्तै बढेको छ। यसैबीच, ट्रम्प बुधबार चीनको भ्रमणमा जाँदै हुनुहुन्छ, जहाँ उहाँले चिनियाँ राष्ट्रपति सी चिनफिङसँग इरानलाई वार्तामा ल्याउन दबाब दिने अपेक्षा गरिएको छ।
५. जलसन्धिमा 'लुकामारी' जारी
तनावका बाबजुद केही तेल ट्याङ्करहरूले आफ्नो ट्र्याकर (AIS) बन्द गरेर 'गोस्ट मोड' मा हर्मुज जलसन्धि पार गरिरहेका छन्। इरानी सेनाले भने आफ्नो जलक्षेत्रमा कुनै पनि विदेशी हस्तक्षेप असह्य हुने र अमेरिकी जहाजहरूमाथि जुनसुकै बेला आक्रमण हुन सक्ने चेतावनी दिएको छ।
No comments:
Post a Comment